(Bức thư đặc biệt, cho một ngày đặc biệt, gửi một người đặc biệt với tình yêu thương vô bờ bến..)
Phòng Pan có một khung cửa sổ, nhìn thẳng ra vòm cây đầy lá. Vòm cây ấy thay lá quanh năm, nhưng góc nhìn thì không đổi. Mỗi khi vào phòng để dọn dẹp đồ đạc cho Pan, tôi vẫn hay ngồi trước nó – để lòng khẽ trôi về một nơi xa xăm, một thời rất cũ…
Ba mươi năm trước, tôi mười sáu tuổi, cũng từng ngồi trước một khung cửa sổ như thế. Chỉ khác là khung cửa ấy nhìn ra một con đường bụi đỏ, với tiếng ve không bao giờ dứt. Tôi đã từng mơ mình ở một nơi có tuyết, có mùi bánh mì vừa nướng, có ngôn ngữ tôi chưa hiểu mà vẫn muốn học đến tận cùng. Thị trấn tôi sống nhỏ xíu. Nhưng trong đầu tôi, thế giới trải dài tới tận chân trời. Mỗi quyển sách tôi đọc được, mỗi đoạn phim tôi xem qua – đều là một bàn đạp cho trí tưởng tượng bay nhảy, đưa tôi vượt qua con đường đất đỏ, qua đám ruộng mùa khô nẻ chân chim, qua những ngày ngồi trong lớp học mà lòng thì chạy đi trước tôi mười năm ánh sáng. Tôi từng mơ sẽ sống một đời thật khác, ở một nơi thật xa, làm những việc không ai nghĩ tôi sẽ làm. Tôi từng mơ trở thành người viết. Người dịch. Người kể chuyện. Không cái nào trọn vẹn. Nhưng cũng không cái nào thật sự rời đi.
Lạ lắm – giấc mơ về tuyết lại là điều tôi ít nhắc đến nhất, nhưng nó bền bỉ ở lại. Lặng lẽ như người quen cũ – chẳng gọi tên, chẳng đòi hẹn, chỉ thi thoảng khẽ gõ cửa tim mình. Bây giờ, tôi sống ở một thị trấn có tuyết mỗi mùa đông. Sáng nào cũng có bánh mì trong lò. Và những đứa con của tôi nói thứ tiếng mà tôi đã mất cả thời trung niên chỉ để hiểu cho đúng.
Tôi nghĩ, chắc là giấc mơ đó ở lại lâu nhất. Kiên nhẫn nhất. Nó không ồn ào, không hối thúc, chỉ âm thầm gõ cửa mỗi khi tôi lặng người. Và rồi, như bạn đời, nó chọn sống cùng tôi.
———————————
Hôm nay, Pan tròn mười sáu tuổi. Cũng hay ngồi bên cửa sổ. Cũng mơ những điều rộng lớn hơn căn phòng nhỏ. Pan bảo con muốn làm bác sĩ. Không phải bác sĩ bình thường, mà là bác sĩ chữa cho những đứa trẻ sinh ra đã không lành lặn. Pan nói, “Tại sao có bé chưa kịp sống đã phải chịu đau?” – rồi im lặng rất lâu. Tôi không nói gì thêm. Chỉ lắng nghe tiếng im ấy – dài và sâu hơn mọi lý lẽ. Có đêm con chong đèn đến khuya, đọc tài liệu y sinh học, hoá học gì đó, rồi hí hoáy ghi chú trên giấy nháp, miệng cắn hờ lát bánh mì mẹ nướng ban chiều. Mắt con sáng một thứ ánh sáng mà tôi nhận ra ngay – không phải ánh sáng của thành tích, mà là ánh sáng của một ước mong rất cũ: được làm điều tử tế cho người khác.
Tôi không hỏi con liệu có chắc không. Tôi không buộc con phải hứa gì với tương lai. Tôi chỉ bảo, cứ để giấc mơ ở lại trong lòng – đừng xua nó đi cũng đừng giữ nó quá chặt. Cái nào ở lại lâu nhất, kiên nhẫn nhất, chính là cái sẽ gõ cửa sau cùng. Giấc mơ không có ngày hết hạn. Giấc mơ, cũng như người bạn đời – không phải luôn đúng lúc, nhưng nếu dành cho mình, thì nhất định sẽ tìm thấy đường về.
Đêm nay, trời đổ mưa nhẹ. Gió luồn qua bậu cửa tôi quên đóng. Con ngủ trong phòng, sách vở còn mở dở dang. Trên trang giấy cuối cùng là một quả tim đỏ – nằm gọn trong vòng tay bác sĩ con vừa vẽ. Tôi khẽ khàng kéo tấm rèm lại. Và để yên lòng mình mơ thêm lần nữa.
Mơ rằng con sẽ được sống một cuộc đời an yên…!
Chúc mừng sinh nhật Pan yêu thương!
(Vân Lam – 24.05.2009, ngày mẹ không bao giờ quên)